1-metylocyklopropen

1-metylocyklopropen, określany również jako 1-MCP, to substancja czynna z grupy pochodnych cyklopropenu, wykorzystywana w regulatorach wzrostu i rozwoju roślin. W aktualnej dokumentacji MRiRW występuje przede wszystkim w środkach przeznaczonych do stosowania po zbiorze, w zamkniętych pomieszczeniach przechowalniczych.

Głównym celem stosowania 1-MCP jest spowolnienie procesów dojrzewania i starzenia przechowywanych produktów roślinnych. Substancja wpływa na procesy związane z działaniem etylenu, dzięki czemu znajduje zastosowanie w utrzymywaniu jakości owoców podczas przechowywania.

1-metylocyklopropen w ochronie roślin ma szczególne znaczenie po zbiorze owoców. W polskiej dokumentacji potwierdzone są zastosowania związane z poprawą zdolności przechowalniczej jabłek i gruszek, spowalnianiem ich dojrzewania oraz ograniczaniem niektórych niekorzystnych zmian pojawiających się podczas przechowywania.

Środki z 1-metylocyklopropenem mogą uwalniać substancję czynną w formie gazowej wewnątrz szczelnie zamkniętej komory. Dzięki temu 1-MCP dociera do przechowywanych owoców bez typowego opryskiwania ich cieczą użytkową. Zabieg wymaga odpowiednio przygotowanego pomieszczenia oraz przestrzegania warunków określonych w etykiecie.

Działanie 1-metylocyklopropenu jest związane z etylenem – naturalnym związkiem uczestniczącym między innymi w procesach dojrzewania i starzenia produktów roślinnych. Dokumentacja MRiRW wskazuje, że substancja ogranicza procesy zachodzące pod wpływem etylenu wytwarzanego przez samą roślinę lub znajdującego się w jej otoczeniu.

W efekcie regulator wzrostu z 1-metylocyklopropenem może być wykorzystywany do spowalniania zmian zachodzących po zbiorze. Nie jest to więc środek grzybobójczy ani owadobójczy – jego zadaniem jest regulowanie procesów fizjologicznych zachodzących w przechowywanych produktach roślinnych.

W dokumentacji środków zawierających 1-MCP wskazywane są przede wszystkim zastosowania przechowalnicze. Obejmują one jabłka i gruszki, a w dokumentacji określonych zezwoleń również inne owoce, warzywa oraz wybrane rośliny ozdobne. Zakres zawsze zależy od etykiety konkretnego środka.

Preparaty z 1-metylocyklopropenem powinny być stosowane na materiał zebrany w odpowiedniej fazie dojrzałości i przeznaczony do przechowywania. Znaczenie mają warunki panujące w komorze, czas od zbioru oraz sposób uwalniania substancji czynnej.

• rodzaj środka – regulator wzrostu i rozwoju roślin,
• oznaczenie substancji – 1-MCP,
• grupa chemiczna – pochodne cyklopropenu,
• charakter zastosowania – przede wszystkim pozbiorcze,
• mechanizm działania – ograniczanie procesów zachodzących pod wpływem etylenu,
• potwierdzone zastosowanie – utrzymywanie jakości i spowalnianie dojrzewania owoców podczas przechowywania.

W potwierdzonych zastosowaniach przechowalniczych zabieg z wykorzystaniem 1-MCP jest związany z uwalnianiem lotnej substancji czynnej w zamkniętym pomieszczeniu. Z tego względu wymaga zachowania szczególnych zasad organizacji pracy i odpowiedniego przygotowania komory przechowalniczej.

Niektóre środki zawierające 1-metylocyklopropen są przeznaczone dla użytkowników profesjonalnych posiadających szkolenie w zakresie stosowania środków ochrony roślin metodą fumigacji. Przed wykonaniem zabiegu należy więc sprawdzić nie tylko przeznaczenie środka, lecz także wymagania dotyczące użytkownika, pomieszczenia i sposobu aplikacji.

Podział według substancji aktywnych ułatwia poznawanie przeznaczenia regulatorów wzrostu i rozwoju roślin oraz odróżnianie preparatów przechowalniczych od środków stosowanych podczas wegetacji.