Magazyn środków ochrony roślin – wymagania, które powinien spełniać
Magazyn środków ochrony roślin musi chronić preparaty przed utratą właściwości, a gospodarstwo przed skażeniem gleby, wód i pasz. Sprawdź wymagania dla miejsca składowania ŚOR, szafek oraz szaf na opryski.
Magazyn środków ochrony roślin — co warto wiedzieć?
- Środki ochrony roślin przechowuj w oryginalnych, szczelnie zamkniętych opakowaniach, z czytelną etykietą-instrukcją stosowania.
- Miejsce składowania musi być zamykane na klucz, oznakowane i niedostępne dla osób nieupoważnionych.
- Standardowy zakres temperatury wynosi zwykle 0–30°C, chyba że etykieta środka podaje inne warunki.
- Magazyn, szafka lub szafa powinny znajdować się minimum 20 m od studni, zbiornika albo cieku wodnego, gdy środki nie stoją na nawierzchni nieprzepuszczalnej.
- Opakowania po ŚOR należy opróżnić, trzykrotnie wypłukać, osuszyć i zwrócić do punktu sprzedaży lub punktu działającego w systemie zbiórki, zgodnie z wymaganiami dla danego opakowania.
- W gospodarstwie warto prowadzić wykaz preparatów z ilością, terminem ważności i numerem partii.
Magazyn środków ochrony roślin – przepisy
Magazyn środków ochrony roślin powinien spełniać wymagania wynikające z rozporządzenia MRiRW z 22 maja 2013 r. w sprawie sposobu postępowania przy stosowaniu i przechowywaniu środków ochrony roślin. Warto uwzględnić też zalecenia Dobrej Praktyki Ochrony Roślin.
ŚOR muszą być składowane tak, by nie zagrażały ludziom, zwierzętom gospodarskim, paszom, płodom rolnym, wodom powierzchniowym, wodom podziemnym i glebie. Miejsce na preparaty powinno mieć kontrolowany dostęp.
Ważne!
Magazyn środków ochrony roślin nie powinien znajdować się w budynku mieszkalnym, inwentarskim, stodole, spichlerzu, sieni ani w zwykłym garażu. Nie trzymaj ŚOR razem z żywnością, paszami, ziarnem, materiałem siewnym, paliwami, środkami czystości i czystą odzieżą ochronną.
Przy małym zapasie preparatów rozwiązaniem może być szafka na środki ochrony roślin. Powinna być zamykana, trwała, niepalna, nienasiąkliwa, odporna chemicznie i łatwa do mycia. Przy większej liczbie produktów właściwsze będzie wydzielone pomieszczenie dla ŚOR.
Co grozi za niezgodne z prawem obchodzenie się ze ŚOR?
Nieprawidłowe magazynowanie, stosowanie lub unieszkodliwianie środków ochrony roślin może skutkować karą grzywny. Dotyczy to m.in. składowania ŚOR w sposób zagrażający ludziom, zwierzętom lub środowisku, niewłaściwego postępowania z opakowaniami, braku ewidencji zabiegów, braku aktualnych uprawnień albo braku ważnego badania technicznego opryskiwacza.
W sprawach wykroczeniowych grzywna wynosi co do zasady od 20 do 5000 zł. Kontrola PIORiN może objąć miejsce składowania, dokumentację, kwalifikacje operatora i stan techniczny sprzętu.
Tabela: Co może sprawdzić PIORiN podczas kontroli magazynowania ŚOR?
| Obszar kontroli | Co powinieneś mieć? |
| Miejsce składowania | oznakowany magazyn, szafę lub szafkę zamykaną na klucz |
|---|---|
| Dostęp do preparatów | zabezpieczenie przed dziećmi, osobami postronnymi i zwierzętami |
| Dokumentacja | ewidencję zabiegów z ostatnich 3 lat |
| Kwalifikacje | aktualne szkolenie ze stosowania ŚOR |
| Opryskiwacz | ważne badanie techniczne |
| Odpady | pojemnik na opakowania i materiały skażone |
| Preparaty | oryginalne opakowania, brak wycieków, czytelna etykieta |
Wymagania dla magazynów ŚOR
Magazyn środków ochrony roślin wymagania ma większe niż zwykłe pomieszczenie gospodarcze. Musi zapewniać stabilne warunki składowania, ograniczenie wilgotności, wentylację, segregację produktów, zabezpieczenie przed wyciekiem i właściwe postępowanie z odpadami.
Zachowaj co najmniej 20 m od studni, rowu, stawu, zbiornika lub cieku wodnego, gdy środki nie stoją na utwardzonej i nieprzepuszczalnej dla cieczy nawierzchni. Pomieszczenie nie powinno znajdować się w strefie zalewowej.
Posadzka powinna być nienasiąkliwa, niepalna, łatwa do dekontaminacji i odporna na substancje chemiczne. Nie może umożliwiać odpływu skażonej cieczy do kanalizacji ogólnej, gruntu, rowu melioracyjnego ani zbiornika wodnego.
Ważne!
ŚOR nie wolno przelewać do opakowań zastępczych. Oryginalne opakowanie i etykieta zawierają informacje o dawkowaniu, środkach ochrony indywidualnej, przechowywaniu i postępowaniu awaryjnym.
Lokalizacja, odpady i dokumentacja
W wydzielonym miejscu mogą znajdować się wyłącznie środki ochrony roślin oraz elementy związane z ich stosowaniem: menzurki, wagi, mieszadła, wiadra, części opryskiwacza, puste opakowania, sorbenty i zużyta odzież ochronna.
Nie przechowuj tam żywności, napojów, pasz, paliw, środków czystości, czystej odzieży ochronnej, płodów rolnych ani materiału siewnego.
Opakowania po zużytych środkach trzymaj w wydzielonym pojemniku. Powinny być opróżnione, trzykrotnie wypłukane, osuszone i zakręcone, a następnie przekazane do sklepu lub punktu zbiórki, o ile dany typ opakowania podlega takiemu systemowi.
Tabela: Magazyn, szafa lub szafka na ŚOR — wymagania techniczne
| Parametr | Wymaganie |
| Temperatura | zwykle 0–30°C, zgodnie z etykietą |
|---|---|
| Wilgotność | ograniczona, kontrolowana higrometrem |
| Dostęp | tylko osoby upoważnione i przeszkolone |
| Opakowania | oryginalne, szczelne, z czytelną etykietą |
| Odpady | oddzielny pojemnik na opakowania i materiały skażone |
| Posadzka | nieprzepuszczalna, nienasiąkliwa, łatwa do mycia |
| Wyciek | zabezpieczenie wychwytowe lub odporna powierzchnia |
| Dokumentacja | ewidencja zabiegów i wykaz preparatów |
Magazyn środków ochrony roślin wymagania powinien spełniać także pod kątem ewidencji. Prowadź wykaz preparatów z nazwą handlową, numerem partii, ilością, datą zakupu, terminem ważności i miejscem ustawienia.
Wyposażenie magazynu środków ochrony roślin
Wyposażenie magazynu środków ochrony roślin powinno ułatwiać składowanie, identyfikację produktów i reakcję na awarię.
W magazynie powinny znajdować się:
- sztuczne oświetlenie umożliwiające odczyt etykiet,
- wentylacja grawitacyjna lub mechaniczna,
- gaśnica,
- termometr i higrometr,
- instrukcja BHP i wykaz numerów alarmowych,
- półki z materiału nienasiąkliwego, bez ostrych krawędzi,
- pojemnik na puste opakowania,
- pojemnik na skażone materiały,
- sorbent, piasek lub trociny,
- szczotka, szufelka, ręcznik papierowy i worki,
- miejsce na środki uszkodzone, przeterminowane lub niepełnowartościowe.
Wentylacja ciągła powinna zapewniać co najmniej 3-krotną wymianę powietrza w ciągu godziny, a awaryjna co najmniej 10-krotną wymianę powietrza w ciągu godziny.
Preparaty ustawiaj według przeznaczenia, formy użytkowej i toksyczności. Ciężkie pojemniki umieszczaj niżej, lżejsze wyżej. Produkty sypkie przechowuj nad płynnymi, ponieważ wyciek cieczy może zanieczyścić proszki, granulaty i opakowania papierowe.
Szafka na środki ochrony roślin zamiast magazynu – kiedy wystarczy?
Przy małej ilości preparatów szafka na środki ochrony roślin może zastąpić wydzielony magazyn, o ile jest zamykana, oznakowana i wykonana z materiału odpornego na działanie środków chemicznych. W osobnym magazynie dodatkowa szafka na opryski nie jest konieczna, chyba że służy do wydzielenia określonych preparatów lub materiałów skażonych.
Szafa na opryski powinna stać z dala od źródeł ciepła i bezpośredniego nasłonecznienia. Preparaty biologiczne mogą wymagać węższego zakresu temperatur, np. 4–20°C, zgodnie z etykietą.
Zasady BHP obowiązujące w magazynach ŚOR
Magazyn, szafka lub szafa do przechowywania ŚOR muszą być zamykane na klucz i oznakowane ostrzeżeniem o składowaniu preparatów. Przed wejściem uruchom wentylację, sprawdź temperaturę, wilgotność i stan opakowań.
Środki z wyciekiem, uszkodzoną nakrętką, rozerwaną etykietą lub zmianą konsystencji odseparuj od pełnowartościowych produktów. Do odmierzania ŚOR używaj wyłącznie naczyń i narzędzi przeznaczonych do pracy z preparatami.
Ważne!
Przy rozlaniu preparatu nie używaj wody do spłukiwania. Zasyp wyciek sorbentem, piaskiem albo trocinami, zbierz skażony materiał i umieść go w pojemniku na odpady skażone.
Czystą odzież ochronną przechowuj poza magazynem. Skażone rękawice, maski, kombinezony i filtry odkładaj do wyznaczonego pojemnika. W razie pożaru lub zalania wezwij straż pożarną i poinformuj, że w obiekcie znajdują się środki ochrony roślin.
-
-
-
-
Spodnie przeciwdeszczowe Bornholm zielone Art.MasJuż od 42,50 zł
Stany magazynowe znajdują się poniżej -
-
-
-
-
-
-
-
Rękawice robocze dziane ocieplane WINTEREX MarimarJuż od 3,30 zł
Stany magazynowe znajdują się poniżej -
-
-
-
-
-
-
Rękawice ocieplane RecoWinterFoam L3001 MarimarJuż od 4,30 zł
Stany magazynowe znajdują się poniżej -
Przed sezonem sprawdź terminy ważności, czytelność etykiet, szczelność opakowań, stan sorbentu, dostępność gaśnicy, aktualność numerów alarmowych i kompletność dokumentacji.
FAQ – najczęściej zadawane pytania o magazyn środków ochrony roślin
Czy magazyn środków ochrony roślin jest zawsze konieczny, czy wystarczy szafka na środki ochrony roślin?
➝ Przy niewielkim zapasie preparatów może wystarczyć szafka na środki ochrony roślin. Musi być zamykana, oznakowana, odporna chemicznie i niedostępna dla osób nieupoważnionych.
Jakie są konsekwencje nieprzestrzegania przepisów dotyczących magazynowania ŚOR?
➝ Nieprawidłowe magazynowanie ŚOR może zakończyć się kontrolą PIORiN i karą grzywny od 20 do 5000 zł. Dodatkowo trzeba usunąć uchybienia i poprawić warunki składowania.
Co zrobić w przypadku awarii lub rozlania środka ochrony roślin?
➝ Załóż środki ochrony indywidualnej, zabezpiecz miejsce i ogranicz dostęp osób postronnych. Nie spłukuj preparatu wodą – użyj sorbentu, piasku albo trocin.
Czy szafka na opryski i szafa na opryski mogą stać w garażu?
➝ Szafka na opryski ani szafa na opryski nie powinny stać w zwykłym garażu, szczególnie obok paliw, pasz, żywności, środków czystości lub narzędzi domowych.
Źródła i więcej informacji:
- Polskie Stowarzyszenie Ochrony Roślin, Przechowywanie środków ochrony roślin – jak robić to dobrze?, dostęp online: https://psor.pl/przechowywanie-srodkow-ochrony-roslin-jak-robic-to-dobrze/ [dostęp 08-06-2026]
- Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, Zasady bezpiecznego przechowywania środków ochrony roślin w gospodarstwach rolnych, dostęp online: https://www.gov.pl/web/krus/zasady-bezpiecznego-przechowywania-srodkow-ochrony-roslin-w-gospodarstwach-rolnych [dostęp 08-06-2026]
- Rolnictwo Zrównoważone, Wyposażenie magazynu ŚOR, materiał internetowy, dostęp online: https://rolnictwozrownowazone.pl/rolnictwo-zrownowazone/przewodnik-rolnictwa-zrownowazonego/ochrona-roslin/wyposazenie-magazynu-sor/ [dostęp 08-06-2026]
